Giỗ tổ Hùng Vương: Hội tụ tinh thần yêu nước, hướng về nguồn cội của dân tộc
10:32:00 | 15-04-2024

Giỗ tổ Hùng Vương là một lễ hội lớn mang tầm vóc quốc gia ở Việt Nam, tưởng nhớ và tỏ lòng biết ơn công lao lập nước của các vua Hùng, những vị vua đầu tiên của dân tộc. Ngày giỗ tổ Hùng Vương 10/3 (âm lịch) chính là ngày lễ nhắc nhở con cháu nhớ về cội nguồn, công ơn của những người đi trước. Theo tục lệ hàng năm, ngày giỗ tổ Hùng Vương được tổ chức tại Đền Hùng, Việt Trì, Phú Thọ. Đây là dịp con cháu từ mọi miền đất nước trở về đây bày tỏ lòng biết ơn với những người đi trước. Ý nghĩa của giỗ tổ Hùng Vương đã được cả thế giới biết đến khi UNESCO công nhận “Tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương ở Phú Thọ” là một Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại, không chỉ thể hiện truyền thống uống nước nhớ nguồn của dân tộc mà nó còn là niềm tự hào của người Việt trước bạn bè quốc tế. Nhiều tỉnh, thành phố khác trong cả nước cũng đã lập Đền thờ Hùng Vương để tưởng nhớ công ơn của các vua Hùng, để giáo dục truyền thống hướng về nguồn cội cho các tầng lớp nhân dân địa phương mình.

Lãnh đạo và nhân dân thành phố Vũng Tàu viếng Đền thờ Hùng Vương Vũng Tàu nhân ngày giỗ Tổ Hùng Vương năm 2023

Giỗ Tổ Hùng Vương được Nhà nước chính thể hóa với các quy định về tế lễ, dâng hương, các cơ quan nhà nước chủ trì. Nghị định số 145/2013/NĐ-CP ngày 29/10/2013 của Chính phủ Quy định về tổ chức ngày kỷ niệm; nghi thức trao tặng, đón nhận hình thức khen thưởng, danh hiệu thi đua; nghi lễ đối ngoại và đón, tiếp khách nước ngoài, trong đó có nội dung quy định cụ thể về quy mô tổ chức Giỗ Tổ Hùng Vương: Đối với năm tròn, tổ chức lễ Giỗ Tổ Hùng Vương cấp quốc gia; tại Phú Thọ, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch chủ trì, phối hợp với Ủy ban nhân dân tỉnh Phú Thọ tổ chức Lễ Giỗ Tổ Hùng Vương. Ngày nay, Lễ Giỗ Tổ Hùng Vương được tổ chức trang nghiêm, trọng thể theo truyền thống văn hóa dân tộc. Phần lễ có nghi thức dâng hương dâng hoa của các đoàn đại biểu Đảng, Chính phủ, các tỉnh thành được tổ chức trang nghiêm, thành kính. Phần hội được tổ chức với nhiều hình thức sinh hoạt văn hóa phong phú xung quanh chân núi Hùng: Các trò diễn dân gian (đánh trống đồng, cồng chiêng, đâm đuống, thi gói, nấu bánh chưng, giã bánh giầy, kéo lửa thổi cơm thi…); các đoàn nghệ thuật chuyên nghiệp của các tỉnh, thành, các đội văn nghệ quần chúng trình diễn; các hoạt động thi đấu thể thao mang đậm chất văn hóa cội nguồn. Người dân ở địa phương có di tích (đình, đền, miếu...) thờ Hùng Vương và các nhân vật lịch sử liên quan thời kỳ Hùng Vương tự nguyện tổ chức hoạt động tế lễ, rước kiệu về Đền Hùng, chuẩn bị các lễ vật từ đặc sản của địa phương để dâng cúng các Vua Hùng, tham gia các hoạt động văn hóa dân gian.

Hướng về nguồn cội của dân tộc Việt Nam, tại thành phố Vũng Tàu, theo thông lệ hằng năm, ngày 10 tháng Ba âm lịch, lễ giỗ Tổ Hùng Vương được tổ chức tại Đền thờ Hùng Vương - Mẫu Cửu (12, Bạch Đằng, Phường 5, thành phố Vũng Tàu) với sự tham gia của các cấp chính quyền, người dân trên địa bàn và du khách thập phương. Hằng năm, cứ đến mùng 10 tháng Ba âm lịch, chính quyền địa phương cùng đông đảo người dân thành phố Vũng Tàu về đền dâng hương, tưởng nhớ công ơn các Vua Hùng, cầu cho quốc thái, dân an, sức khỏe, may mắn cho bản thân và gia đình. Năm 2007, ngày giỗ Tổ Hùng Vương được Chính phủ quy định là ngày Quốc lễ. Cũng từ đó, lễ giỗ Tổ Hùng Vương được thành phố Vũng Tàu tổ chức trang trọng và quy mô lớn hơn. Ngày giỗ Tổ diễn ra với các nghi lễ: Rước quốc kỳ và vòng hoa mang dòng chữ “Đời đời nhớ ơn các Vua Hùng”; dâng lễ vật lên các Vua Hùng (gồm 18 bánh chưng và 18 bánh dày, hương hoa, nước, trầu cau, rượu và ngũ quả); cúng khao thỉnh; cúng cáo yết; đọc diễn văn ôn lại tiểu sử 18 vị Vua Hùng và tưởng nhớ công ơn các Vua Hùng. Ngoài phần nghi lễ, không khí lễ giỗ Tổ thêm rộn ràng và sinh động với các hoạt động: Múa lân-sư-rồng, biểu diễn văn nghệ, hội thi gói bánh chưng…

Năm 2024 này, thành phố Vũng Tàu cũng đã có kế hoạch tổ chức Lễ viếng trang trọng trong ngày Giỗ tổ Hùng Vương để các ban, ngành, đoàn thể và nhân dân thành phố tưởng nhớ công ơn của các vua Hùng đã dựng nước để chúng ta có được ngày hôm nay. Lễ Giỗ Tổ Hùng Vương năm 2024 sẽ diễn ra vào ngày 18/4/2024, tức ngày 10 tháng 3 Âm lịch. Theo kế hoạch của UBND thành phố Vũng Tàu, phần Hội được tổ chức rộn ràng tại Công viên Quang Trung, Bãi Trước với hàng loạt hoạt động văn hóa - thể thao mang tính cộng đồng cao. Các hoạt động này không chỉ góp phần quảng bá hình ảnh thành phố Vũng Tàu mà còn tạo điều kiện cho người dân và du khách được hòa mình vào không khí lễ hội truyền thống. Thành phố Vũng Tàu đã và đang chuẩn bị Lễ vật cúng tế gồm bánh chưng, bánh dày, hương hoa, trầu cau và rượu, tất cả được chuẩn bị công phu theo truyền thống. Thành phố Vũng Tàu còn kết hợp tổ chức các hoạt động văn hoá - thể dục thể thao chào mừng Đại hội đại biểu các dân tộc thiểu số thành số Vũng Tàu và Lễ hội "Giỗ tổ Hùng Vương" thành phố Vũng Tàu năm 2024 với chủ đề "Các dân tộc đoàn kết, phát huy nội lực, hội nhập và phát triển bền vững".

Nằm trong những ngày lễ lớn của dân tộc, Giỗ tổ Hùng Vương là ngày nghỉ được mọi người mong đợi. Đây cũng là dịp các thành viên trong gia đình gần gũi nhau hơn. Ngày giỗ tổ là sự kiện trọng đại của dân tộc, vì vậy, chúng ta nên có kiến thức về truyền thống dựng nước và giữ nước của dân tộc ta, từ đó bồi dưỡng lòng yêu nước, truyền thống uống nước nhớ nguồn – một truyền thống tốt đẹp của người Việt Nam. Giỗ tổ Hùng Vương không phải chỉ đề cao niềm tự hào dân tộc mà còn nhắc nhở chúng ta phải tìm hiểu thấu đáo bản sắc dân tộc, nguồn cội của tổ tiên. Qua đó mỗi người không ngừng học tập, rèn đức luyện tài để phục vụ cho công cuộc xây dựng đất nước. Có như vậy chúng ta mới xứng đáng với công lao của các thế hệ anh hùng dân tộc, với tổ tiên ta ngày trước. Giỗ tổ Hùng Vương là dịp để chúng ta nhìn nhận lại những biến cố của đất nước qua các thời kỳ đồng thời đặt ra những nhiệm vụ mới cho quá trình xây dựng chủ nghĩa xã hội, phát triển đất nước. Trải qua các thời kỳ thăng trầm khác nhau và để có được thành quả như ngày hôm nay là nhờ công lao vĩ đại của cả một dân tộc anh hùng. Chúng ta tự hào là con Rồng cháu Tiên, là con cháu của các vị vua Hùng đã gây dựng nên đất nước Văn Lang, Âu Lạc và đánh thắng giặc ngoại xâm làm nền móng cho nước Việt Nam ngày nay. Đó là những ngày đầu hoang sơ nhất mở ra một thời kỳ lịch sử huy hoàng cho dân tộc ta. Chúng ta phải ghi nhớ công lao to lớn đó và không ngừng học tập, đóng góp cho xã hội, cùng nhau xây dựng một đất nước Việt Nam ngày càng phát triển để sánh vai với các cường quốc năm châu.

Ngày giỗ tổ Hùng Vương năm 2024 đang đến gần, thành phố Vũng Tàu đang tổ chức các hoạt động nhân dịp Giỗ Tổ Hùng Vương nhằm giáo dục truyền thống yêu nước, biết ơn các Vua Hùng và các bậc tiền nhân. Đồng thời, khẳng định nỗ lực của địa phương trong việc bảo tồn các giá trị di sản văn hóa, xây dựng và phát triển lễ hội hướng về cội nguồn dân tộc. Hướng về ngày Giỗ Tỗ Hùng Vương năm 2024, với tấm lòng thành kính tri ân sâu sắc công lao to lớn của các Vua Hùng và các bậc tiền nhân đã có công dựng nước và giữ nước, lớp lớp thế hệ người Việt Nam nói chung, nhân dân thành phố Vũng Tàu nói riêng nguyện đoàn kết một lòng, vượt qua mọi khó khăn, thách thức, nắm bắt thời cơ, vận hội, phát huy truyền thống lịch sử, văn hóa tốt đẹp hàng ngàn năm của dân tộc, nỗ lực phấn đấu xây dựng một nước Việt Nam hòa bình, thống nhất, độc lập, dân chủ, giàu mạnh, vững bước đi lên chủ nghĩa xã hội. Trong thời đại ngày nay, đất nước ta đang trên đà hội nhập và phát triển, thời cơ thuận lợi có nhiều, nhưng khó khăn, thách thức không hề nhỏ. Để đưa đất nước đi lên sánh vai với các cường quốc năm châu, chúng ta cần có sự đồng tâm hiệp lực của đồng bào cả nước, kể cả những người con đất Việt đang sinh sống ở nước ngoài. Nếu biết phát huy sức mạnh cội nguồn - sức mạnh của Tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương, chúng ta sẽ tập hợp được sự đoàn kết đối với tất cả người dân đất Việt, cùng chung sức, chung lòng trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa. Hướng về ngày Quốc giỗ hôm nay, trong ta lại trào dâng tình yêu đất nước, càng hiểu sâu sắc thêm ý nghĩa hai chữ “đồng bào” và càng không thể nào quên công ơn các bậc tiền nhân dựng nước và giữ nước, cho chúng ta được tự hào là người Việt Nam./.

Bài: Lê Ngân, BBT